Informacje o obiekcie

Na fot. Kościół klasztoru benedyktynów w Mogilnie

Pozna?, Ko?ció? ??. Piotra i Paw?a, Katedra Pozna?ska

  

Zbudowany w obr?bie dawnych wa?ów podgrodzia, obecny jest budowl? gotyck? wzniesion? w XIV i XV wieku, trzecim na tym miejscu i zawiera w sobie znacz?ce relikty ko?cio?a przedroma?skiego i roma?skiego.

Opis obiektu

Zbudowany w obr?bie dawnych wa?ów podgrodzia, obecny jest budowl? gotyck? wzniesion? w XIV i XV wieku, trzecim na tym miejscu i zawiera w sobie znacz?ce relikty ko?cio?a przedroma?skiego i roma?skiego.

Ko?ció? przedroma?ski powsta? w latach 990-1020 z kamiennych p?ytek pochodzenia eratycznego i martwicy ??kowej jako trójnawowa bazylika o d?ugo?ci ok. 48 m, zako?czona apsyd? od wschodu i masywn? wie?? od zachodu. W wie?y znajdowa?a si? dwupi?trowa empora wysuni?ta w g??b ko?cio?a i wsparta na pojedynczym okr?g?ym filarze.

Z tego za?o?enia przetrwa?y i dzi? w rezerwacie archeologicznym w podziemiach katedry ogl?da? mo?na fundamenty wie?y zachodniej w tym mury typu opus spicatum, fragmenty naw bocznych a? do 4 prz?s?a obecnej budowli, ?aw? fundamentow? dawnej arkady t?czowej, fragmenty dwóch murowanych grobowców w nawie g?ównej identyfikowane przez badaczy jako prawdopodobne groby monarsze ksi?cia Mieszka I i króla Boles?awa Chrobrego oraz tzw. "mis? chrzcieln?", b?d?ca najprawdopodobniej mis? do mieszania zaprawy.

Po zniszczeniu przedroma?skiej ?wi?tyni w latach 1038-1039 podczas najazdu Brzetys?awa, powstaje nowy ko?ció? katedralny, murowany z kostki granitowej w technice opus emplectum, uk?adanej w regularne warstwy, z detalem architektonicznym z piaskowca i granitu, pokrywaj?cy si? w znacznej mierze z fundamentami pierwszej katedry. Odkryte liczne elementy tej budowli roma?skiej z II po?owy XI wieku ?wiadcz? o wysokiej kulturze jej inwestorów i budowniczych. Z tego za?o?enia dotrwa?y fragmenty fundamentów naw oraz murów naziemnych, np. w zachodniej cz??ci wie?y po?udniowej widoczne do wys. ok. 5 metrów, w naro?niku tej wie?y resztki klatki schodowej a na jej ?cianie fragmenty roma?skiego tynku, a tak?e bazy filarów mi?dzynawowych do cz??ci których w I po?. XIII wieku dobudowano ceglane pó?kolumny.

Katedra roma?ska zosta?a poddana nieuniknionemu procesowi przebudowy, któr? rozpocz??o prezbiterium zbudowane w 3 ?w. XIII wieku, b?d?cego ju? w pe?ni gotyckim za?o?eniem, w którym jednak poszukiwacze romanizmu powinni zwróci? uwag? na detale architektoniczne. Przebudow? kontynuowano w XIV i XV wieku. Powsta?a reprezentacyjna dla nowych czasów budowla, z galeri? tryforyjn?, ambitem i wie?cem kaplic. Strawi? j? po?ar w roku 1622, zostawiaj?c nagie mury ?wi?tyni z przepalonymi sklepieniami.

W podziemiach katedry pozna?skiej w pierwszej krypcie zobaczy? fragmenty katedry przedroma?skiej i roma?skiej, a tak?e relikty grobowców, w drugiej znajduje si? wystawa lapidaryjna reliktów ró?nych p?yt i kamieni wydobytych podczas prac archeologicznych prowadzonych podczas odbudowy katedry po II wojnie ?wiatowej 1946-1956, w trzeciej groby arcybiskupów pozna?skich.

W trakcie tych prac archeologicznych odnaleziono w katedralnych grobowcach biskupów pozna?skich wiele roma?skich przedmiotów stanowi?cych obecnie ozdob? pozna?skich muzealnych zbiorów. Z grobu  oznaczonego numerem 73 pochodzi kielich i patena oraz krzywa?? pastora?u; z grobu 93 kielich i patena, krzywa?? pastora?u z g?ow? smoka oraz pier?cie? z karneolem; z grobu 99 ?wietnie zachowana krzywa?? pastora?u limuzyjskiego; z grobu 103 krzywa?? pastora?u; z grobu 126 zidentyfikowanego jako grób biskupa Boguchwa?a, kielich z paten?, krzywa?? pastora?u oraz pier?cie? piecz?tny; z grobu 157 pier?cie? z bursztynem.

Obiektem zwi?zany z katedr? pozna?sk? jest tez tzw. Miecz ?w. Piotra, którego istnienie w tym miejscu odnotowa? ju? Jan D?ugosz, traktuj?c go jako nale??cy do ?w. Piotra, b?d?cy darem papieskim dla pierwszego polskiego biskupa Jordana przekazanym ok. 968 roku. W opinii bronioznawców miecz jest jednak najprawdopodobniej zabytkiem z XIII wieku w?oskiej prowieniencji. Obecnie zobaczy? go mo?na w Muzeum Archidiecezjalnym w Poznaniu.

Pozna?ska katedra po?o?ona jest na wyspie zwanej Ostrów Tumski w Poznaniu, otoczonej korytem Warty i Cybiny.



Informacje praktyczne

N: 52.411586
E: 16.94855

Ostrów Tumski 17
60-101 Pozna?

wielkopolskie
Pozna?

galerii: 1, na stronach: 1



    Usytuowanie obiektu

    Pozostaw komentarz

    Kod antyspamowy
    aaa

    Komentarze

    komentarzy: 0, na stronach: 0